کاشت تا برداشت درخت زردآلو

اشتراک گذاری

آنچه در این مطلب می خوانیم

بر اساس آخرین آمار سازمان خواروبار جهانی (فائو) ایران با تولید سالانه ۲۴۰ هزار تن زردآلو بعد از کشورهای ترکیه ، ازبکستان ، ایتالیا و الجزایر پنجمین تولیدکننده این میوه در جهان است. در سری آموزش های کاشت درختان در این مقاله با نحوه کاشت درخت زردآلو آشنا می شویم.

اقلیم مناسب کاشت درخت زردآلو

انتخاب زمین با خاک مناسب و شرایط آب و هوایی ایده ال درخت زردآلو از اساسی ترین اقدامات اولیه برای کاشت و پرورش درخت زردآلو می باشد. مطالعات نشان می دهد که اقلیم های دارای دمای متوسط ۲۰ درجه سانتی گراد ، ۱۰۰۰ ساعت دمای زیر ۷ درجه سانتی گراد در سال برای برطرف کردن نیاز سرمایی درخت ، رطوبت نسبی محیطی کمتر از ۱۲ درصد و سرعت باد کمتر از ۱۰ کیلومتر بر ساعت در موعد گرده افشانی محیط مناسب کاشت درخت زردآلو می باشد.

کاشت درخت زردآلو

نیاز آبی درخت زردآلو بین ۱۰ تا ۲۰ متر مکعب برای هر درخت بالغ می باشد. خاک مناسب رشد زردآلو خاک حاصلخیز عمیق با بافت متوسط لومی و لوم شنی با زهکشى کامل است. چون ریشه درخت زردآلو به شرایط غرقابی بسیار حساس است بنابراین عمق آب زیرزمینی محل کاشت زردآلو باید پایینتر از ۲/۵ متر باشد. بهترین دامنه اسیدیته خاک ( pH ) برای زردآلو در محدوده ۵/۵ تا ۷/۵ بوده اما این گیاه اسیدیته تا ۸/۲ را تحمل می کند.

شوری خاک تا ۱/۶ دسی زیمنس بر متر تأثیری بر عملکرد زردآلو ندارد ولی شوری فراتر از آن به ازای هر واحد حدود ۲۰ درصد باعث کاهش باردهی می گردد. این گیاه در شوری بالای ۵ دسی زیمنس بر متر (ds/m ) با مشکل رشد مواجه شده و تدریجاً از بین می رود. درخت زردآلو به طور متوسط تا ۱۵ درصد آهک خاک را به راحتی تحمل می کند ولی افزایش مقدار آهک خاک به بیش از ۲۵ درصد باعث اختلال در جذب عناصر غذایی می شود که خود این مسئله موجب کاهش عملکرد رویشی و زایشی درخت خواهد شد.

با افزایش میزان آهک به بالای ۳۵ رشد ریشه ها متوقف شده و درخت دچار مرگ زودرس می گردد. به طور کلی درخت زردآلو طالب اقلیم معتدل با نوسانات دمایی کم ، امکان تأمین ۱۰ تا ۱۵ مترمکعب نیاز آبی سالانه ، خاکهاى حاصلخیز عمیق دارای بافت متوسط لومی با اسیدیته بین ۵/۵ تا ۷/۵ و شوری کمتر از ۲ دسی زیمنس بر متر می باشند.

ارقام و پایه های تجاری مناسب کاشت درخت زردآلو

قبل از کاشت درخت زردآلو باید اقدام به تهیه نهال استاندارد کرد. نهال استاندارد زردآلو باید با استفاده از ارقام پر محصول تهیه شود. این ارقام که طی یک دهه اخیر معرفی شده اند با نامهای تجاری اردوباد ۹۰ ، نصیری ۹۰ ، مراغه ای ۹۰ ، آیباتان ، سهند ۹۷ ، جلیل ، شانلی و پارس هر کدام قابلیتهای متفاوتی دارند. این نهالها برای تولید محصولات با کیفیت و یکدست منطبق بر نیاز بازارهای داخلی و خارجی مناسب اند.

تهیه نهال استاندارد زردآلو با استفاده از بذری با ویژگیهای دیررسی ، تلخ مغزی و حداقل اختلاف ژنتیکی انجام می گیرد. تهیه نهال استاندارد با کاشت بذرها در خزانه در اوایل پاییز شروع می شود بعد از اینکه بذرها جوانه زدند و رشد کردند باید مراقبت از نهالها انجام گیرد تا آنها به اندازه مناسب برای پیوند برسند سپس اقدام به پیوند کرد. محل پیوند باید در ارتفاع ۲۰ – ۱۵ سانتیمتری سطح خاک باشد. پس از پیوند باید شرایط رشدی مطلوب برای رشد نهالها فراهم شود.

الگوی کاشت درخت زردآلو و انتخاب ارقام گرده زا

محل حفر چاله های کاشت نهال با فاصله ۶ متر بین ردیف و ۵ متر روی هر ردیف در سطح باغ مشخص می گردد. الگوی کاشت ۵ × ۵ و ۶ × ۶ متر برای کاشت زردآلو بسته به نوع زردآلو ، عادت و قدرت رشدی آنها مورد استفاده قرار می گیرد. به دلیل درصد بالای خود ناسازگاری زردآلوهای آسیایی لازم است به ازای هر سه ردیف از رقم میوه دهنده ، یک ردیف نیز از ارقام گرده دهنده کشت شود.

از آنجایی که بیش از ۹۰ % عمل انتقال گرده زردآلو بر عهده حشرات به ویژه زنبور عسل است تعبیه حداقل ۲ تا ۳ کندو به ازای هر هکتار در موعد گرده افشانی درختان زرد آلو تأثیر بسیار مطلوبی در گرده افشانی و کاهش ریزش میوه خواهد داشت.

هرس فرم دهی و تربیت درختان زردآلو 

عمر اقتصادی باغ زردآلو به شرط انجام مناسب هرس بین ۲۰ تا ۳۰ سال است. هرس زردآلو از همان لحظه کاشت درخت زردآلو با سربرداری نهال از ارتفاع ۸۰ سانتیمتری از سطح خاک و هرس ریشه های زخمی آغاز می گردد. از سال دوم و با توجه به میزان رشد درخت و میزان باردهی هرس فرم دهی درخت زردآلو انجام می گیرد. اغلب ارقام آسیایی پیوند شده روی پایه های بذری از قدرت رشدی قوی برخوردارند.

فرم جامی ، فرم مناسب برای هرس درخت زردآلو می باشد. در درخت زردآلو میوه دهی بر روی شاخه های یکساله می باشد بنابراین حفظ و تربیت این شاخه ها در فاصله نزدیک به انشعابات اصلی اهمیت بالایی دارد زیرا هرچه این شاخه ها از مرکز درخت دور شوند و به نقاط دوردست درخت بروند باعث کاهش اندازه و کیفیت میوه ها می شود.

کاشت درخت زردآلو

انجام هرس سبز به منظور افزایش نفوذ نور به قسمتهای درونی تاج و نورگیری میوه های پایین دست درخت مفید است. شلوغی داخل تاج ناشی از شاخه دهی زیاد درخت زردآلو باعث کاهش شدت نور درون درخت می گردد و این امر باعث کاهش کیفیت میوه های رشد یافته در سایه می شود.

پیشنهاد مطالعه  شناخت شپشک آردآلود و راههای کنترل آن

عموماً گونه زردآلو همانند اغلب هسته دارها به ایجاد زخمهای بزرگ حساس بوده و در شرایط محیطی با رطوبت کم قادر به بهبود زخمها نیستند به طوری که این زخمها بعدها به کانون آلودگی تبدیل شده و سرآغازی برای مرگ زودهنگام درخت خواهد بود. بنابراین در هنگام هرس درختان زردآلو باید از ایجاد زخمهای بزرگ جلوگیری کرد.

تغذیه و کوددهی سالیانه باغهای زردآلو

پس از کاشت درخت زردآلو برای رشد مناسب نهال باید اقدام به کوددهی کرد. کود مورد نیاز نهال زردآلو ۵۰ گرم سوپرفسفات تریپل ، ۱۰۰ گرم اوره و ۱۰۰ گرم سولفات پتاسیم مخلوط با کود کاملا پوسیده دامی است که به خاک اطراف ریشه نهال اضافه می گردد. همچنین ۱۰۰ گرم اوره به صورت سرک ( ۴۵ روز بعد ) برای تغذیه نهال در طول فصل رشد استفاده میشود.

روند افزایش در مقدار کود دهی درخت زردآلو متناسب با رشد درخت و شروع باردهی آن است به طوری که در سال هفتم مقدار کودهای مصرفی اوره ، سولفات پتاسیم و سوپرفسفات تریپل به ترتیب ۱۰۰۰ ، ۵۰۰ و ۲۰۰ گرم خواهد بود. از این سن به بعد برای افزایش میوه دهی ( رشد زایشی ) و افزایش رشد رویشی درخت بالغ زردآلو افزایش سالانه ۲۰ درصد به مقادیر گفته شده توصیه می شود.

مطالعات نشان داده است که در طول فصل رشد درخت زردآلو مصرف ۱۰ کیلوگرم در هکتار کلرورکلسیم طی دو نوبت محلولپاشی و همچنین محلولپاشی ترکیبات اوره ، سولفات روی و اسیدبوریک با غلظت پنج در هزار از هر کدام در زمان تورم جوانه های گل و محلولپاشی کلات آهن به غلظت دو در هزار در اوایل فصل رشد و قبل از بروز علائم کلروز برای تأمین نیاز عناصر غذایی کم مصرف درخت مناسب است.

محلولپاشی این عناصر تأثیر مثبت روی جلوگیری از رقابت بین جوانه های گل و میوههای تازه تشکیل یافته و همچنین افزایش کیفیت آنها در سال های پر بارده دارد. برای تعیین میزان دقیق کود برای درختان آزمایش مقدار عناصر غذایی موجود در خاک و درخت از طریق برداشت نمونه باید انجام گیرد. این نمونه ها معمولا از برگهای میانی شاخه سال جاری و در اواسط فصل رشد تهیه میشوند.

آفات و بیماریهای مهم درخت زردآلو

پس از کاشت درخت زردآلو آفات و بیماری‌های زیادی همه‌ ساله به این درختان حمله کرده و موجب کاهش سطح محصول و افت کیفیت آن و خسارت به درخت می شوند. در اینجا چند مورد از مهمترین آفات و بیماریهای درخت زردآلو را بیان می کنیم.

آفت شته سبز 

در ایران از آفات مهم زردآلو می توان به شته سبز اشاره نمود که در اوایل فصل رشد روی برگهای جوان سرشاخه ها ظاهر شده و با مکیدن شیره نباتی درختان سبب ضعیف شدن درخت میشود. این آفت در سطوح محدود به روش شیمیایی و در سطوح گسترده با هر دو روش شیمیایی و بیولوژیکی قابل کنترل است.

کاشت درخت زردآلو

آفت کرم سفید ریشه 

کرم سفید ریشه دیگر آفت خطرناک ریشه خوار است که خسارت زیادی به باغهای زردآلو وارد می کند و به طرق شیمیایی ، بیولوژیکی و مکانیکی قابل کنترل است. خشک نگه داشتن طوقه درخت به شعاع حداقل نیم متر برای جلوگیری از تخمریزی این آفت در مجاورت ریشه های اصلی اثر زیادی در کاهش آثار زیانبار این آفت دارد.

آفت لیسه درخت زردآلو

از آفات مهم زردآلو همچنین میتوان لیسه درختان میوه هسته دار را نام برد که به روش شیمیایی با سموم متعارف قبل از باز شدن گلها قابل کنترل است. برخی چوبخوارها ازجمله سوسک مدیترانه ای و سوسک طوقه خوار نیز اگرچه خسارت قابل توجهی به درختان زردآلو وارد می کنند ولی مدیریت ضعیف باغ و عدم تأمین به موقع آب و مواد غذایی محرک رشد ، عامل اصلی در حمله و خسارت اقتصادی این آفات شناخته میشوند.

بیماری لکه غربالی زردآلو

از بیماریهای مهم زردآلو میتوان به لکه غربالی اشاره نمود. قارچ مولد این بیماری با ایجاد خال جوشهای قهوه ای روی میوه باعث افت کیفی میوه می گردد. این بیماری با افزایش رطوبت محیطی تشدید می شود و کنترل آن با سمپاشی چند نوبته قبل و بعد از تشکیل میوه با یک قارچکش مناسب میسر است. کاشت درخت زردآلو

کاشت درخت زردآلو

بیماری پژمردگی ورتیسیلیومی

پژمردگی ورتیسیلیومی دیگر بیماری قارچی خاکزی زردآلو شناخته می شود که از طریق مجرای آوندی به سرتاسر گیاه انتشار می یابد و باعث خشکیدگی یک بخش یا کل درخت می شود. حذف فیزیکی درختان آلوده و سوزاندن آنها، تغییر الگوی کشت با گیاهان غیر میزبان و پاستوریزاسیون خاک آلوده روشهای متعارف مقابله با این عارضه می باشند.

بیماری پوسیدگی طوقه درخت زردآلو

عامل مولد بیماری پوسیدگی طوقه در زردآلو قارچی خاکزی دیگری است که در شرایط خاکهای سنگین با زهکشی ضعیف تظاهر بیشتری دارد. در اثر این بیماری بافت پوست تنه در ناحیه آلوده نکروزه شده و با قطع ارتباط آوندی موجبات ضعف و مرگ تدریجی درخت فراهم می گردد. اصلاح تهویه خاک ، پرهیز از تماس رطوبت با تنه درخت ، حذف فیزیکی بخشهای آلوده و اندود سازی تنه با محلول بردوفیکس و استفاده از پایه میروبالان به جای زردآلو از روشهای مؤثر کنترل این بیماری محسوب میشوند.

بیماری عارضه شانکر باکتریایی

پیشنهاد مطالعه  بیماری سفیدک سطحی انگور و نحوه کنترل و مبارزه با آن

عامل ایجاد عارضه شانکر در زردآلو نوعی باکتری است. این باکتری داخل شانکرهای فعال، جوانهها و شاخه های آلوده زمستان گذرانی میکند و از طریق جوانه های آلوده، زخمهای هرس و حتی محل جدا شدن دمبرگ قادر به نفوذ به داخل گیاه است. حذف بقایای آلوده گیاهی و سوزاندن آنها، تراشیدن محل زخم و اندودسازی آن با محلول بردوفیکس ، سمپاشی چند نوبته با همین محلول و ضدعفونی ادوات هرس از روشهای متعارف کنترل این بیماری به شمار می روند.

برداشت میوه زردآلو

محافظت از میوه درختان زردآلو از همان مراحل آغازین کاشت درخت زردآلو تا به ثمر رسیدن درخت و میوه دهی و برداشت میوه مورد اهمیت است. تعیین زمان برداشت در زردآلو به ویژه در ارقام زودرس از اهمیت بالایی برخوردار است. برداشت زودهنگام باعث عدم تجزیه کامل اسیدهای آلی و درنتیجه طعم نامطلوب و همچنین رنگ پذیری ناقص میوه خواهد شد. برداشت دیرهنگام نیز کاهش آب و استحکام بافت میوه و درنتیجه کاهش قابلیت حمل ونقل و عمر این محصول را سبب خواهد شد.

کاشت درخت زردآلو

میوه ارقام زودرس بایستی در اولین فرصت ممکن برداشت و با کمترین صدمه به بازار عرضه گردد.. تأخیر در برداشت میوه زردآلو علاوه بر پیری میوه ، باعث سستی تدریجی آن روی شاخه و درنتیجه ریزش در اثر وزش باد را در پی خواهد داشت. باید توجه نمود که بلوغ و رسیدن میوه از هم متفاوت هستند. میوه بالغ اگرچه ممکن است قابلیت خوراکی داشته باشد ولی رسیده تلقی نمیگردد. در مرحله رسیدگی طعم و مزه و رنگ میوه زردآلو تغییر کرده و بر کیفیت آن افزوده می شود.

لازم به ذکر است که بلوغ میوه صرفاً در شرایط اتصال به گیاه مادری تحقق می یابد ولی رسیدن آن ممکن است پس از برداشت نیز ادامه داشته باشد. بعد از این مرحله دوره پیری میوه آغاز می گردد و طی آن فرآیند تجزیه ای اتفاق می افتد. این تغییرات با تأثیرات آشکار روی خواص فیزیکی و چشایی میوه همراه بوده و درنهایت به مرگ سلولهای میوه می انجامد. دانستن این مراحل و تعیین آغاز و انتهای آنها در میوه زردآلو به ویژه در ارقام حساس زودرس برای حفظ کیفیت و افزایش عمر میوه ضروری است.

فرآوری و نگهداری میوه زردآلو

حفظ خصوصیات فیزیکی و شیمیایی میوه زردآلو نظیر عطر و طعم ، اندازه ، استحکام وابستگی شدید به زمان برداشت دقیق ، کیفیت بسته بندی ، حمل و نقل و مدت زمان و شرایط ماندگاری آن از زمان برداشت تا عرضه در بازار دارد. برای ماندگاری بیشتر میوه زردآلو محصول برداشت شده باید در مکانی خنک نگهداری شود.

برای حمل نسبتاً دوردست میوه ها استفاده از کانتینرهای یخچال دار با تأمین دمای ۲+ تا ۳+ درجه سانتیگراد بسیار مناسب می باشد. در نظرگیری فاصله محل تولید تا بازار مصرف فاکتور بسیار مهمی است که از همان ابتدای کاشت درخت زردآلو و احداث باغهای با ارقام زودرس تازه خوری باید مورد توجه قرار گیرد. در ارقام تازه خوری استفاده از آستریهای قالبریزی شده ( شبیه شانه تخم مرغ ) و جایدهی آنها درون جعبه های پلی اتیلنی امکان نگهداری بیشتر میوه ها را فراهم می کند.

بعضی از ارقام میوه زردآلو نظیر اردوباد ۹۰ ، نصیری ۹۰ ، مراغه ای ۹۰ و سهند ۹۷ دارای قابلیت خشکباری بالای هستند که شرایط نگهداری طولانی مدت میوه ها را فراهم می کند. میوه این ارقام در فرآیند خشک کنی با دریافت گاز دی اکسید گوگرد SO2 به مدت ۱۲ ساعت و کاهش ۶۵ تا ۷۰ درصدی رطوبت ، رنگ زرد طلایی به خود گرفته و با نرمیت حدود ۴ کیلوگرم بر سانتیمتر مربع، ضمن بازارپسندی بالا از قابلیت انبارمانی طولانی برخوردار میشوند.

کاشت درخت زردآلو

کنترل بار میکروبی و باقیمانده گوگرد در نسوج میوه زیر ۲۰۰۰ قسمت در میلیون امکان صادرات خشکبار این ارقام را به بازارهای اروپا فراهم می نماید. بایستی در نظر داشت که میوه تازه زردآلو قابلیت انبارمانی بسیار کمی دارد.

مطالعات در این خصوص نشان میدهد که میوه تازه اغلب ارقام شناخته شده زردآلو در شرایط نگهداری ۳+ درجه سانتیگراد و رطوبت نسبی بین ۷۰ تا ۸۰ درصد بیش از ۲۰ روز قادر به حفظ ویژگیهای کیفی خود نیستند ولی میوه رقم سهند۹۷ به عنوان یک استثنا در شرایط فوق و با پوشش سلوفونی وکیوم، قادر به حفظ طعم و خصوصیات ظاهری خود تا ۵۰ روز است. این ویژگی امکان صادرات محصول تازه خوری رقم مذکور را تا اقصی نقاط جهان فراهم می نماید.

پست های مرتبط
مهمترین آفات و بیماری های درخت انگور را بشناسید
آفات و بیماری های درخت انگور

آنچه در این مطلب می خوانیم تشخیص به موقع و صحیح آفات و بیماری های درخت انگور در تاکستان کلید پیشگیری از بروز خسارت و دستیابی به عملکرد بالا در ادامه مطلب

کاشت درخت انگور و احداث باغ + نحوه کوددهی و هرس
کاشت درخت انگور

آنچه در این مطلب می خوانیم شاید کمتر میوه ای به اندازه انگور پر برکت باشد به طوری که از تمام قسمت های این میوه حتی دانه های آن استفاده ادامه مطلب

صفر تا صد کاشت درخت کیوی همراه با نحوه آبیاری و هرس درخت
کاشت درخت کیوی

آنچه در این مطلب می خوانیم نام کیوی از نام پرنده ملی کشور نیوزلند گرفته شده است. در اصل کیوی درخت بومی منطقه جنوب و جنوب شرقی چین است و ادامه مطلب

شناخت شپشک آردآلود و راههای کنترل آن
شپشک آردآلود

آنچه در این مطلب می خوانیم برخی از آفات وجود دارند که در مدت کوتاهی با شرایط محیطی جدید سازگار می شوند و به دلیل داشتن میزبانهای مختلف گیاهی به ادامه مطلب

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

به بالای صفحه بردن

دانلود رایگان کتاب مدیریت آبیاری در باغات

برای دانلود ایمیل خود را وارد کنید